Allir geta lært að forrita: 9 spurningar með Pálu Ögn Stefánsdóttur

Þetta viðtal við Pálu Ögn Stefánsdóttur er fyrsta tilraun okkar til að segja frá einni af þessum forvitnilegu sögum. Ég hef alltaf trúað því að allt sem maður tekur sér fyrir hendur bæti einhverju í eigin verkfærakistu. Pála kenndi sitt fyrsta háskólanámskeið á Spáni síðastliðið haust og það var gaman að heyra hvernig hún bar sig að. Reynslan minnir okkur á að við lærum öll á ólíkan hátt, að alltaf er hægt að finna leið til að læra og að reynsla okkar getur nýst öðrum, ef við fáum tækifæri til að miðla henni.

[Pála:] „Ég heiti Pála Ögn og starfa hjá Gangverki sem hugbúnaðarforritari. Ég hef unnið hjá Gangverki síðastliðin þrjú ár. Fyrstu tvö árin vann ég fyrir Sotheby's, einn af viðskiptavinum okkar, en nú starfa ég í teymi sem vinnur fyrir PLAY.“

[P:] „Ég er með gráðu í tölvunarfræði. Í dag starfa ég sem framendaforritari og vinn aðallega með TypeScript og React.“

[P:] „Það var á ósköp venjulegum vinnudegi í byrjun október þegar vinnufélagi kom til mín og spurði hvort ég hefði áhuga á að fara til Barcelona í þrjár vikur í byrjun nóvember og kenna námskeiðið Programming Interactivity II við Harbour.Space University.“

[P:] „Helgina áður hafði ég rifið niður vegg í íbúðinni minni og var að fara í miklar framkvæmdir sem ég hafði lengi ætlað mér að ráðast í. En ég ákvað að fresta þeim, taka verkefnið að mér og fara til Barcelona að kenna.“

„Þegar ég tók fyrst að mér verkefnið hélt ég að ég myndi kenna námsefni sem þegar væri tilbúið. En svo fór ég á fund með Svetlönu Velikanovu, meðstofnanda og forstjóra Harbour.Space.“

„Svetlana spurði mig: „Hvað langar þig að kenna?““

„Þetta var erfið spurning en um leið gaf hún mér mikið frelsi. Ég gat kennt það sem ég hafði mestan áhuga á að kenna, sem var ótrúlega skemmtilegt.“

[P:] „Já, það var einmitt það sem ég þurfti að finna út úr.“

„Ég byggði námskeiðið á þemanu úr námskeiðinu á undan, sem hafði verið kennt þremur vikum fyrr. Markmiðið var að byggja ofan á það nám og undirbúa nemendurna fyrir næstu námskeið, um leið og við fengjumst við efnið Programming Interactivity.“

„Ég vissi ekki mikið um kunnáttustig nemendanna áður en kennslan hófst og á endanum fékk ég nokkuð blandaðan hóp með ólíkan bakgrunn. Sumir voru í gagnvirkri hönnun en aðrir í tölvunarfræði. Það reyndist dálítið snúið.“

[P:] „Ég man að smáatriði gátu oft flækt grunnatriðin fyrir mér. Í byrjun getur verið erfitt að ná tökum á grunnforritun þegar búið er að bæta slaufu og gjafapappír ofan á hana, það er að segja aukasöfnum og -umgjörðum. Þess vegna vildi ég halda okkur við grunnatriðin og ná góðum tökum á þeim.“

„Ég ákvað að kenna Programming Interactivity eingöngu með hreinu JavaScript (e. Vanilla JavaScript), það er að segja með JavaScript, HTML og CSS, án viðbótarsafna eða -umgjarða. Þannig gátum við einbeitt okkur að því sem við vildum æfa: grunnatriðum forritunar og því að ná tökum á JavaScript með því að búa til gagnvirk vefforrit.“

„Ég ákvað að hafa námskeiðið verkefnamiðað. Fyrstu tvær vikurnar fengu nemendurnir nýtt verkefni á hverjum degi og hvert verkefni kynnti til sögunnar nýtt efni.“

„Síðustu vikuna sameinuðum við allt sem við höfðum lært í eitt verkefni. Nemendurnir fengu frelsi til að vinna að eigin verkefnum, en ég lagði til ákveðna grind með áföngum sem þurftu að vera til staðar. Innan þess ramma gátu þau svo útfært sínar eigin hugmyndir.“

[P:] „Stór hluti námskeiðsins snerist líka um að læra að hefja verkefni og ljúka því, því það getur reynst bæði nemendum og fagfólki erfitt. Það þarf að byrja á einhverju, ákveða hvað á að gera og hversu mikill tími er til ráðstöfunar og ljúka svo verkinu innan þess tímaramma.“

„Ég gaf nemendunum verkfæri til þess og bað þau að skipuleggja tímann sinn og skila af sér fullbúnu verkefni. Ég setti þeim ákveðinn ramma en gaf þeim jafnframt frelsi til að útfæra eigin hugmyndir. Þau bjuggu meðal annars til síður fyrir raunverulega notkun: ferilskrárvefi, eigin vefverslanir, teikniforrit fyrir marga notendur, leiki, forrit sem velja uppskriftir af handahófi og matseðilssíðu fyrir veitingastað vinar síns.“

„Ég var virkilega hrifin af verkefnunum sem nemendurnir við Harbour.Space bjuggu til. Þau bjuggu yfir svo miklum sköpunarkraft og metnaði!“

[P:] „Nemendurnir komu úr námsbrautum í gagnvirkri hönnun og tölvunarfræði. Sumir höfðu enga fyrri reynslu af forritun en aðrir einhverja. Það var dálítið snúið. Ég vildi einbeita mér að því að kenna þeim sem höfðu litla reynslu af forritun grunnatriðin, en jafnframt tryggja að allir nemendurnir væru virkir þátttakendur.“

„Ég leysti þetta með verkefnamiðaðri kennslu. Nemendurnir fengu verkefni með leiðbeinandi skrefum sem hjálpuðu þeim að byggja upp grunninn. Síðan reyndi ég að gefa þeim hugmyndir um hvernig þau gætu þróað verkefnin áfram og bætt við þau. Ég vildi líka gefa þeim frelsi til að útfæra hugmyndir sem þeim datt sjálfum í hug.“

„Það var áhugavert að sjá hversu ólíkt hóparnir nálguðust verkefnin. Í sumum tilvikum sá ég nemendur úr tölvunarfræði festast í því að útfæra of flóknar lausnir sem stöðvuðu framvindu verkefnisins. Þau gleymdu að staldra við, skipuleggja og forgangsraða: koma fyrst upp einfaldri frumútgáfu og bæta svo við hana. Á sama tíma sá ég hönnuði setjast niður og skipuleggja allt í þaula, en festast svo þegar kom að því að láta hlutina gerast í raun.“

[P:] „Það var eins og ég sæi kennsluna frá nýju sjónarhorni þegar ég tók sjálf að mér hlutverk kennarans.“

„Mér fannst erfitt að finna rétta jafnvægið í kennslunni. Ég var þarna til að hjálpa fólki að læra nýja hluti, styðja það og efla. Það var því áskorun að finna milliveginn milli þess að fylgja kennsluáætluninni og leyfa nemendunum að hafa frelsi til að vinna að því sem þau vildu og höfðu áhuga á.“

„Ég reyndi að laga kennsluáætlunina að aðstæðunum og tryggja að nemendurnir fengju alltaf tækifæri til að læra. Meginmarkmiðið var að þau lærðu eitthvað nýtt.“

[P:] „Já, ég lærði klárlega að sýna meiri þolinmæði af þessari reynslu.“

„Ég lærði líka að ég þarf ekki að hafa svör við öllu. Það voru stærstu áhyggjurnar mínar í upphafi: Hvað ef ég fæ spurningar sem ég get ekki svarað? En svo áttaði ég mig á því að ég þarf ekki að kunna svörin við öllu. Það snýst líka um að geta vísað nemendum í rétta átt svo þau geti fundið svörin sjálf. (Og oftast hefur maður nú svörin þegar maður kennir það sem maður vinnur við á hverjum degi.)“

[G:] Af hverju ákvaðstu að gera þetta?

[P:] "Yes, I think I would. It does take a lot of effort though and I need to give myself time for it. But I did learn a lot from it."

"In this course, I realized that I have a passion for teaching people programming. Especially the people who at the start thought they could not learn programming. I enjoyed showing students that they can learn everything they want, we all just learn differently."

"I think everyone can learn anything they are interested in; we just have different methods of learning."